TIỀN SẢN GIẬT – NHẬN BIẾT DẤU HIỆU SỚM ĐỂ BẢO VỆ MẸ VÀ BÉ

1. BA DẤU HIỆU KINH ĐIỂN CỦA TIỀN SẢN GIẬT

Về mặt y khoa, tiền sản giật thường được xác định thông qua 3 dấu hiệu chính:

• Huyết áp cao:Chỉ số huyết áp đo được từ 140/90 mmHg trở lên (trong 2 lần đo cách nhau ít nhất 4 tiếng).
• Protein niệu:Sự xuất hiện của protein trong nước tiểu (dấu hiệu tổn thương bộ lọc của thận).
• Phù nề:Sưng phù bất thường ở mặt, tay và chân. Khác với phù sinh lý thông thường, phù trong tiền sản giật thường không giảm sau khi nghỉ ngơi.

2. CÁC DẤU HIỆU CẢNH BÁO NẶNG CẦN ĐI BỆNH VIỆN NGAY

Nhiều trường hợp tiền sản giật diễn tiến rất nhanh từ nhẹ sang nặng. Mẹ bầu cần đặc biệt lưu ý các triệu chứng sau:

• Đau đầu dữ dội:Cảm giác đau âm ỉ hoặc đau như búa bổ, không thuyên giảm khi dùng thuốc giảm đau thông thường.
• Rối loạn thị giác:Nhìn mờ, thấy đốm sáng (như ruồi bay) trước mắt hoặc nhạy cảm với ánh sáng.
• Đau vùng bụng trên:Thường là đau vùng hạ sườn phải (dấu hiệu gan bị sưng hoặc tổn thương).
• Tiểu ít:Lượng nước tiểu giảm đáng kể trong ngày.
• Khó thở:Do tình trạng phù phổi hoặc tích tụ dịch.

3. ĐỐI TƯỢNG CÓ NGUY CƠ CAO MẮC TIỀN SẢN GIẬT

Mẹ bầu thuộc các nhóm sau đây cần được theo dõi sát sao hơn bằng các xét nghiệm sàng lọc sớm:

• Phụ nữ mang thai lần đầu hoặc mang thai ở tuổi trên 40.
• Tiền sử bản thân hoặc gia đình có người bị tiền sản giật.
• Mẹ bầu mắc các bệnh lý nền: Cao huyết áp mãn tính, tiểu đường, bệnh thận, hoặc các bệnh tự miễn (Lupus).
• Mang đa thai (sinh đôi, sinh ba).
• Sử dụng các phương pháp hỗ trợ sinh sản (IVF).

4. BIẾN CHỨNG NGUY HIỂM NẾU KHÔNG ĐIỀU TRỊ KỊP THỜI

Nếu không được kiểm soát, tiền sản giật có thể dẫn đến:

• Sản giật:Các cơn co giật toàn thân, đe dọa tính mạng mẹ.
• Hội chứng HELLP:Biến chứng nặng gây tan máu, tăng men gan và hạ tiểu cầu.
• Rau bong non:Nhau thai tách rời khỏi tử cung trước khi sinh, gây xuất huyết ồ ạt.
• Thai chậm phát triển:Do thiếu máu nuôi dưỡng qua bánh rau, dễ dẫn đến sinh non hoặc thai chết lưu.

Tiền sản giật là một thử thách lớn trong thai kỳ nhưng hoàn toàn có thể kiểm soát nếu được phát hiện sớm. Hiện nay, các xét nghiệm sàng lọc sớm bằng chỉ số sFlt-1/PlGF tại các bệnh viện uy tín có thể giúp dự báo tiền sản giật ngay từ tuần 12. Đừng bỏ lỡ bất kỳ kỳ khám thai nào để đảm bảo hành trình “vượt cạn” bình an cho cả mẹ và bé.