CÁC BIỆN PHÁP TRÁNH THAI AN TOÀN DÀNH RIÊNG CHO MẸ ĐANG CHO CON BÚ

1. NGUYÊN TẮC CHỌN BIỆN PHÁP TRÁNH THAI KHI ĐANG CHO CON BÚ 

Khi lựa chọn phương pháp ngừa thai giai đoạn này, các bác sĩ sản phụ khoa luôn ưu tiên cân nhắc 3 tiêu chí cốt lõi:

• Không ảnh hưởng đến tiết sữa: Không làm giảm lượng sữa mẹ hoặc thay đổi thành phần dinh dưỡng trong sữa.

• An toàn cho bé: Thành phần ngừa thai (nếu có nội tiết tố) không gây tác động xấu đến sự phát triển của trẻ sơ sinh.

• Phù hợp với tình trạng phục hồi của mẹ: Đảm bảo các tổn thương ở tử cung, cổ tử cung hoặc tầng sinh môn đã lành lặn hoàn toàn trước khi áp dụng.

2. CÁC BIỆN PHÁP TRÁNH THAI AN TOÀN VÀ HIỆU QUẢ CAO 

2.1. Bao cao su (biện pháp cơ học):

Đây là giải pháp đơn giản, an toàn tuyệt đối và được khuyến khích hàng đầu cho các cặp đôi sau sinh.

• Ưu điểm: Hoàn toàn không chứa nội tiết tố, không tác động đến sữa mẹ, giúp phòng ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục.

• Lưu ý: Cần sử dụng đúng cách và liên tục trong mỗi lần quan hệ. Do tình trạng khô âm đạo phổ biến ở mẹ sau sinh, nên kết hợp cùng chất bôi trơn gốc nước để tránh đau rát.

2.2. Thuốc tránh thai hàng ngày chỉ chứa Progestin (POPs):

Khác với thuốc tránh thai kết hợp (chứa cả Estrogen và Progestin có thể làm giảm tiết sữa), loại thuốc này chỉ chứa một lượng nhỏ hormone Progestin.

• Ưu điểm: Đã được chứng minh an toàn tuyệt đối cho nguồn sữa mẹ và sự phát triển của trẻ. Có thể bắt đầu sử dụng từ tuần thứ 6 sau sinh.

• Lưu ý: Phải uống đều đặn vào một khung giờ cố định mỗi ngày (độ lệch thời gian không quá 3 giờ) để đảm bảo tối đa hiệu quả ngừa thai.

2.3. Que cấy tránh thai:

Bác sĩ sẽ luồn một ống nhỏ dẻo chứa hormone Progestin dưới da cẳng tay không thuận của người mẹ.

• Ưu điểm: Hiệu quả ngừa thai kéo dài từ 3 đến 5 năm (tùy loại) với tỷ lệ thành công lên tới hơn 99%. Không ảnh hưởng đến sữa mẹ và không phụ thuộc vào việc người mẹ có nhớ uống thuốc hàng ngày hay không.

• Lưu ý: Có thể gây ra một số tác dụng phụ lành tính như rong kinh nhẹ, vô kinh hoặc thay đổi tâm trạng trong vài tháng đầu sau khi cấy.

2.4. Dụng cụ tử cung (đặt vòng tránh thai):

Đây là phương pháp chèn một thiết bị nhỏ (hình chữ T) vào lòng tử cung của người mẹ, gồm hai loại chính: vòng tránh thai chứa đồng và vòng tránh thai nội tiết.

• Thời điểm thực hiện: Thường được tiến hành từ tuần thứ 6 - 8 sau sinh, khi tử cung đã co hồi về kích thước bình thường.

• Ưu điểm: Tác dụng kéo dài từ 5 đến 10 năm, hiệu quả cao, hoàn toàn không làm ảnh hưởng đến nguồn sữa.

• Lưu ý: Cần được thăm khám và thực hiện bởi bác sĩ chuyên khoa tại cơ sở y tế uy tín để tránh nguy cơ lệch vòng, tuột vòng hoặc nhiễm trùng.

2.5. Phương pháp cho con bú vô kinh (LAM):

Đây là phương pháp tránh thai tự nhiên dựa trên cơ chế sinh lý của cơ thể khi người mẹ cho con bú tích cực.

• Điều kiện áp dụng bắt buộc (phải thỏa mãn đủ 3 yếu tố):

• Bé dưới 6 tháng tuổi.

• Người mẹ chưa có kinh nguyệt trở lại.

• Bé được bú mẹ hoàn toàn (bú trực tiếp cả ngày lẫn đêm, không ăn thêm sữa công thức hay bất kỳ thức ăn lỏng nào khác).

• Lưu ý: Hiệu quả của phương pháp này sẽ giảm mạnh ngay khi bé bắt đầu ăn dặm, khoảng cách giữa các cữ bú kéo dài hơn hoặc mẹ bắt đầu vắt sữa bằng máy thay vì cho bú trực tiếp.

3. CÁC BIỆN PHÁP TRÁNH THAI KHÔNG NÊN DÙNG KHI CHO CON BÚ 

• Thuốc tránh thai hàng ngày dạng kết hợp (chứa Estrogen): Estrogen có thể làm suy giảm nghiêm trọng lượng sữa tiết ra và làm thay đổi chất lượng sữa.

• Thuốc tránh thai khẩn cấp:Chứa hàm lượng nội tiết tố rất cao, chỉ nên sử dụng trong trường hợp bất khả kháng và cần có sự tư vấn của bác sĩ vì có thể ảnh hưởng tạm thời đến việc cho con bú.

• Tính ngày rụng trứng hoặc đo nhiệt độ cơ thể: Mẹ sau sinh thường có chu kỳ kinh nguyệt chưa ổn định và giờ giấc sinh hoạt bị xáo trộn, do đó phương pháp này có tỷ lệ thất bại rất cao.

4. LỜI KHUYÊN TỪ BÁC SĨ CHUYÊN KHOA 

• Thời điểm tư vấn:Các mẹ nên thảo luận về kế hoạch ngừa thai với bác sĩ sản khoa ngay trong buổi kiểm tra sức khỏe hậu sản (tuần thứ 4 - 6 sau sinh).

• Không tự ý dùng thuốc: Tuyệt đối không tự mua các loại thuốc tránh thai trôi nổi hoặc dùng lại đơn thuốc của người khác.

• Theo dõi phản ứng cơ thể: Sau khi áp dụng bất kỳ biện pháp ngừa thai nào, nếu gặp dấu hiệu bất thường như chảy máu âm đạo kéo dài, đau bụng dưới dữ dội hoặc giảm sữa đột ngột, mẹ cần đến gặp bác sĩ để được kiểm tra và điều chỉnh kịp thời.

Không có một biện pháp tránh thai nào là hoàn hảo cho tất cả mọi người, nhưng luôn có phương pháp phù hợp nhất với tình trạng sức khỏe và lối sống của bạn. Việc chủ động lựa chọn giải pháp ngừa thai an toàn khi đang cho con bú sẽ giúp người mẹ yên tâm phục hồi sức khỏe và dành trọn tình yêu thương chăm sóc con yêu trong những năm tháng đầu đời.

Lưu ý: Nội dung bài viết mang tính chất cung cấp kiến thức sản - phụ khoa dùng tham khảo. Khi có bất kỳ nghi ngờ nào về tình trạng sức khoẻ, người bệnh cần đến ngay bệnh viện để được bác sĩ chuyên khoa thăm khám và xử trí kịp thời.