BỆNH LÝ TUYẾN GIÁP Ở PHỤ NỮ MANG THAI ẢNH HƯỞNG ĐẾN MẸ VÀ BÉ NHƯ THẾ NÀO?
Trong thai kỳ, nhu cầu hormone tuyến giáp của người mẹ tăng lên đáng kể để hỗ trợ sự phát triển toàn diện của thai nhi, đặc biệt là não bộ và hệ thần kinh. Hormone tuyến giáp của mẹ đóng vai trò thiết yếu trong giai đoạn đầu thai kỳ, trước khi tuyến giáp của thai nhi bắt đầu hoạt động. Do đó, bất kỳ sự mất cân bằng nào về hormone tuyến giáp ở mẹ đều có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho cả mẹ và bé.
2. Các bệnh lý tuyến giáp thường gặp ở phụ nữ mang thai
Phụ nữ mang thai có thể gặp phải nhiều loại bệnh lý tuyến giáp khác nhau, trong đó phổ biến nhất là:
2.1. Cường giáp trong thai kỳ:
- Nguyên nhân: Thường do bệnh Graves (một bệnh tự miễn) hoặc cường giáp thoáng qua trong thai kỳ.
- Ảnh hưởng đến mẹ:
- Tăng nguy cơ sảy thai hoặc thai chết lưu.
- Sinh non.
- Tiền sản giật.
- Cơn bão giáp (một tình trạng cấp cứu hiếm gặp nhưng nguy hiểm).
- Ảnh hưởng đến bé:
- Nhịp tim thai nhanh.
- Thai chậm phát triển trong tử cung.
- Cường giáp hoặc nhược giáp ở trẻ sơ sinh (hiếm gặp).
2.2. Nhược giáp trong thai kỳ:
- Nguyên nhân: Thường do viêm tuyến giáp Hashimoto (một bệnh tự miễn) hoặc thiếu i-ốt.
- Ảnh hưởng đến mẹ:
- Tăng nguy cơ sảy thai hoặc thai chết lưu.
- Sinh non.
- Tiền sản giật.
- Tiểu đường thai kỳ.
- Bóc tách nhau non.
- Băng huyết sau sinh.
- Ảnh hưởng đến bé:
- Các vấn đề về phát triển thần kinh và trí tuệ (đặc biệt nếu nhược giáp không được điều trị sớm).
- Dị tật bẩm sinh.
- Cân nặng sơ sinh thấp.
- Suy hô hấp ở trẻ sơ sinh.
- Thai chết lưu.
2.3. Viêm tuyên giáp sau sinh:
- Đặc điểm: Là tình trạng viêm tuyến giáp xảy ra trong vòng 12 tháng sau sinh. Bệnh thường diễn tiến qua hai giai đoạn: cường giáp thoáng qua (vài tuần đến vài tháng) sau đó là nhược giáp (vài tháng). Hầu hết phụ nữ sẽ hồi phục chức năng tuyến giáp bình thường sau đó, nhưng một số ít có thể phát triển thành nhược giáp vĩnh viễn.
- Ảnh hưởng đến mẹ: Các triệu chứng có thể bao gồm lo lắng, mất ngủ, mệt mỏi, thay đổi cân nặng, hồi hộp.
3. Dấu hiệu nhận biết bệnh lý tuyến giáp khi mang thai
Các triệu chứng của bệnh lý tuyến giáp trong thai kỳ đôi khi có thể bị nhầm lẫn với các triệu chứng thông thường của thai kỳ. Tuy nhiên, một số dấu hiệu sau có thể gợi ý vấn đề về tuyến giáp:
- Cường giáp: Nhịp tim nhanh, hồi hộp, lo lắng, khó ngủ, sụt cân không rõ nguyên nhân (mặc dù ăn uống bình thường hoặc tăng), tăng tiết mồ hôi, không chịu được nóng.
- Nhược giáp: Mệt mỏi, uể oải kéo dài, tăng cân không rõ nguyên nhân, táo bón, da khô, tóc khô dễ gãy rụng, không chịu được lạnh, khó tập trung, giảm trí nhớ.
- Bướu cổ: Sưng to ở vùng cổ.
Nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào nghi ngờ, hãy thông báo ngay cho bác sĩ để được kiểm tra.
4. Phương pháp chẩn đoán bệnh lý tuyến giáp trong thai kỳ
Việc chẩn đoán bệnh lý tuyến giáp trong thai kỳ thường dựa trên:
- Khám lâm sàng: Bác sĩ sẽ hỏi về tiền sử bệnh, các triệu chứng và khám vùng cổ.
- Xét nghiệm máu: Xét nghiệm hormone tuyến giáp là phương pháp chính để chẩn đoán. Các chỉ số thường được kiểm tra bao gồm:
- TSH (Thyroid-Stimulating Hormone): Hormone kích thích tuyến giáp.
- FT4 (Free Thyroxine): Hormone tuyến giáp tự do.
- Kháng thể tuyến giáp (Anti-TPO, Anti-Tg, TSI): Để xác định nguyên nhân tự miễn (nếu có).
5. Quản lý và điều trị bệnh lý tuyến giáp khi mang thai
Việc quản lý và điều trị bệnh lý tuyến giáp trong thai kỳ cần được thực hiện chặt chẽ dưới sự hướng dẫn của bác sĩ chuyên khoa nội tiết và sản khoa để đảm bảo an toàn cho cả mẹ và bé.
- Cường giáp: Thường được điều trị bằng thuốc kháng giáp (propylthiouracil - PTU trong ba tháng đầu thai kỳ, sau đó có thể chuyển sang methimazole). Cần theo dõi sát sao và điều chỉnh liều lượng thuốc để duy trì nồng độ hormone tuyến giáp ở mức phù hợp.
- Nhược giáp: Được điều trị bằng hormone tuyến giáp tổng hợp (levothyroxine). Liều lượng thuốc thường cần được điều chỉnh tăng lên trong thai kỳ và theo dõi định kỳ.
- Viêm tuyến giáp sau sinh: Thường được theo dõi sát sao. Nếu có triệu chứng cường giáp, có thể dùng thuốc chẹn beta để giảm nhẹ. Nếu chuyển sang giai đoạn nhược giáp và có triệu chứng, có thể cần dùng levothyroxine tạm thời.
Bệnh lý tuyến giáp ở phụ nữ mang thai có thể gây ra những ảnh hưởng đáng kể đến sức khỏe của cả mẹ và bé. Tuy nhiên, với việc sàng lọc sớm, chẩn đoán chính xác và quản lý điều trị hiệu quả, những rủi ro này có thể được giảm thiểu đáng kể. Hãy luôn chủ động trao đổi với bác sĩ về sức khỏe tuyến giáp trong suốt thai kỳ để đảm bảo một thai kỳ khỏe mạnh và an toàn.
Với đội ngũ bác sĩ chuyên khoa nội tiết hàng đầu, giàu kinh nghiệm trong chẩn đoán và quản lý các bệnh tuyến giáp, cùng hệ thống trang thiết bị y tế hiện đại (như máy siêu âm Doppler màu chuyên biệt, hệ thống xét nghiệm hormone tiên tiến, kỹ thuật chọc hút kim nhỏ FNA...), chúng tôi giúp phát hiện sớm và chẩn đoán chính xác tình trạng bệnh. Chủ động kiểm tra tuyến giáp ngay hôm nay để bảo vệ sức khỏe của bạn! Liên hệ Bệnh viện ĐKQT Thiên Đức để được tư vấn và đặt lịch khám tuyến giáp uy tín.